| Czy już czas na eko rybę? |
| środa, 05 października 2011 09:45 | ||
|
 Od niedawna prawo pozwala na certyfikację ekologiczną dla akwakultury. Co to znaczy, że ryba jest EKO? Jak wygląda hodowla ekologiczna? Które ryby są dostępne na polskim i europejskim rynku?Około 20% spożywanych przez europejczyków ryb pochodzi z akwakultury. Od wielu lat formułowanych jest wiele zastrzeżeń dotyczących przemysłowej akwakultury. Podnoszone są problemy zanieczyszczenia środowiska niezbadanymi paszami i odchodami oraz kwestia produkcji paszek z mączek rybnych, których wytwarzanie przyczynia się do zubażania zasobów mórz i oceanów.
Wiele kontrowersji budzi także kwestia dobrostanu zwierząt. Odpowiedzią na te problemy i rozwiązaniem alternatywnym stała się akwakultura ekologiczna. Odrobina historii Pierwsze standardy prywatne dotyczące ekologicznej akwakultury pojawiły się w połowie lat 90. Kilka lat później zastosowano pierwsze regulacje krajowe (np. we Francji). Od 2010 roku można hodować ryby i wodorosty (a także skorupiaki i małże) metodami ekologicznymi zgodnie z zasadami zawartymi w rozporządzeniu Unii Europejskiej.
Takie produkty na opakowaniu mogą być oznaczone jako EKO, BIO, ORGANIC np. „ekologiczny łosoś” Polsce jednostki certyfikujące są w trakcie uzyskiwania upoważnienia z Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (na razie takimi uprawnieniami dysponuje tylko jedna jednostka) na kontrole ekologicznej akwakultury. Uzyskały już ją pierwsze jednostki. Już niedługo ryby z Polskich gospodarstw będzie można znaleźć w sprzedaży.
Pisaliśmy już o problemach hodowców, którzy chcą uzyskać certyfikat ekologiczny na hodowlę ryb: Trudności z certyfikacją ekologicznej akwakultury Szanse by w tym roku zjeść polskiego w pełni certyfikowanego karpia są niestety niewielkie, bo od upoważnienia jednostki do wyhodowanej ryby na sprzedaż droga długa i daleka. Eko ryby dostępne na europejskim rynku W Europie hoduje się ekologiczne łososie, pstrągi, karpie, labraksy, jesiotry, dorsze czy różnego rodzaje małże w tym ostrygi. Do Europy trafiają także z innych rejonów świata, m.in.: tilapie, pangi, krewetki, kraby, homary… Jak hodowane są eko ryby? Produkcja ekologiczna ryb i wodorostów może odbywać się zarówno w morzu jak i w wodach lądowych, zawsze jednak w wodzie wysokiej jakości i w sposób nie zanieczyszczający środowiska. Ekologiczny producent przygotowuje plan zarządzania i kontroluje jakość wody wypływającej z gospodarstwa rybnego w celu zapewnienia, że środowisko nie ucierpi z powodu produkcji. W ekologicznej produkcji zagęszczenie ryb jest ograniczone, bardzo często jest to kilkukrotnie niższe nic obecnie praktykowane w akwakulturze konwencjonalnej. Niskie zagęszczenie przekłada się na wyższy dobrostan ryb, skorupiaków i małż. W produkcji nie stosuje się chemii, leczenie konwencjonalnymi lekami alopatycznymi i antybiotykami ograniczone jest do minimum.
Karpie, krewetki, tilapie czy pangi z założenia mają odżywiać się naturalnie na bazie naturalnej żyzności zbiorników wodnych. Tylko w niektórych przypadkach braku pożywienia można dokarmiać ryby głównie produktami roślinnymi.
W przypadku ryb drapieżnych takich jak łosoś, ważne w diecie są składniki rybne. Do 60% ograniczono w diecie produkty roślinne, resztę stanowią mączka rybna i olej rybi. W produkcji ekologicznej preferuje się jako pokarm dla ryb kolejno ekologiczne produkty akwakultury, mączki ze ścinków ryb ekologicznych, mączki ze ścinków ryb złowionych w sposób zrównoważony na potrzeby konsumpcji. Przejściowo tylko do roku końca 2014 roku można stosować inne mączki w ograniczonej ilości. Ryb ekologicznych nie karmi się rybami łowionymi do produkcji mączki i oleju, tylko wykorzystuje się ścinki pochodzenia nie przyczyniającego się do zubażania zasobów mórz. Przeczytaj: Czas na żywność ekologiczną i ... rybę! Akwakultura a rybołówstwo Produktów ekologicznej akwakultury nie należy mylić z produktami rybołówstwa (z połów dzikich ryb, krewetek, itp). Produkty rybołówstwa (podobnie jak w przypadku myślistwa) nie podlegają certyfikacji rolnictwa i akwakultury w systemie unijnym. Wiele produktów rybołówstwa może być jednak certyfikowane według prywatnych standardów zrównoważonej produkcji/połowu. Na rynku można spotkać tez produkty przetworzone pochodzące z rybołówstwa w połączeniu z innymi składnikami rolnictwa ekologicznego. Według przepisów unijnych takie przetwory mają wtedy wyraz „eko” czy „bio” odnoszące się tylko do tych składników ekologicznych. Np. „łosoś w eko oliwie z oliwek”, ale błędne będzie „Eko-łosoś w oliwie z oliwek”. Czytaj więcej o problemach związanych z rybołóstwem: Oceany na sprzedaż – czerwona lista i raport Greenpeace Komisja Europejska będzie monitorować połowy ryb Andrzej Szeremeta
autor jest pracownikiem europejskiego Oddziału IFOAM oraz ekspertem Zielonego Instytutu fot. www.sxc.hu |
